Nederland sluit geheim akkoord over nieuw kernwapen

Nederland is in april 2010 in het geheim akkoord gegaan met een nieuw Amerikaans kernwapen. De bom is bedoeld als opvolger van de huidige atoombommen op Volkel. De aanwezigheid van Amerikaanse kernwapens in Nederland kan hierdoor met tientallen jaren worden verlengd. Tweede Kamerleden noemen de afspraak in strijd met de wens van de Kamer om de Amerikaanse nucleaire wapens te verwijderen.

De huidige generatie bommen nadert het einde van zijn levenscyclus. De Verenigde Staten willen het wapen daarom vervangen door een modernere versie. Nederland stemt in met de explosieve kracht van de nieuwe bom en het gebruik van staartvinnen die het wapen preciezer moeten maken. Ook is er overeenstemming over het feit dat de Joint Strike Fighter het atoomwapen moet kunnen dragen. De bom, zo is afgesproken, moet passen in de kluizen op Volkel waarin de kernwapens nu worden bewaard.

Het akkoord wordt beschreven in een rapport van de Amerikaanse Rekenkamer over de nieuwe atoombom. Nederland wordt niet bij naam genoemd. De Rekenkamer spreekt van “bepaalde NAVO-bondgenoten”. Maar deskundigen als Hans Kristensen van de Federation of American Scientists en militair historicus Christ Klep zijn overtuigd dat Nederland één van die bondgenoten is. Zij wijzen op het feit dat Nederland gastgebruiker is van Amerikaanse kernwapens. Ons land is één van de zes NAVO-lidstaten die met het nieuwe kernwapen moeten vliegen. Ook oud-minister van Defensie Bram Stemerdink kent in Brandpunt Reporter geen twijfel: “Omdat wij op dit moment beschikken over die bommen. Met Nederland wordt dus overleg gevoerd, ja zeker!”

Het akkoord van de regering is volgens Kamerleden Raymond Knops (CDA) en Harry van Bommel (SP) strijdig met eerdere Kamermoties die het kabinet oproepen de Amerikaanse tactische kernwapens te verwijderen. Knops (CDA): “Dit is 180 graden anders dan de moties.” Van Bommel (SP): “De regering heeft verstoppertje gespeeld, heeft gedaan of die discussie open kon worden gevoerd, en dat blijkt dus niet het geval. Nederland heeft zich al tot zaken verplicht.”  

Amerikaanse defensieambtenaren noemen het krijgen van de Nederlandse steun 'een belangrijke prestatie'. In het voorjaar van 2010 werd Nederland geregeerd door het vierde kabinet Balkenende (CDA, PvdA en CU). De destijds verantwoordelijke ministers Verhagen (Buitenlandse Zaken) en Van Middelkoop (Defensie) willen geen van beiden reageren.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken laat weten dat het door ‘bondgenootschappelijke verplichtingen’ geen mededelingen kan doen over ‘de mogelijke rol van Nederland binnen de NAVO-kernwapentaak’.

Rapport Amerikaanse Rekenkamer

Het Government Accountability Office (GAO) is de Rekenkamer van het Amerikaanse congres. Dit rapport is de openbare versie van een studie die de Rekenkamer deed naar de modernisering van een Amerikaanse atoombom, de B61. De reden voor het onderzoek zijn de kosten van het project. Die dreigen inmiddels op te lopen tot 10 miljard dollar.  Veel meer dan aanvankelijk was begroot.

Op pagina 13 van het rapport beschrijft de Rekenkamer de geschiedenis van het moderniseringsproject. Daar lezen we dat het Amerikaanse ministerie van Defensie (Department of Defense, DOD) in April 2010 overeenstemming bereikt met “bepaalde NAVO bondgenoten” over de “militaire kenmerken” (‘military characteristics’) van de nieuwe, gemoderniseerde bom. Het gaat dan onder meer om de kracht van het wapen, de mate van precisie en het feit dat hij moet passen in de nieuwe generatie Amerikaanse gevechtstoestellen, de Joint-Strike-Fighter.

Lees het rapport hier

Bekijk de uitzending

De Nederlandse atoombom

Bekijk de uitzending

Oud-premier Ruud Lubbers verklapte deze zomer dat er atoombommen liggen op de vliegbasis Volkel. Lubbers noemde de bommen 'malle dingen', een...

Bekijk de uitzending
J a v a S c r i p t staat waarschijnlijk uit!

Deze website maakt gebruik van J a v vS c r ip t, onder andere voor het afspelen van video’s. Het lijkt erop dat J a v aS cr i pt uit staat, waardoor de site niet optimaal werkt.

Lees hier hoe je J av a Sc r i p t aan kunt zetten.